Karışla Ölç - Standart Olmayan Birimlerle Ölçme Oyunu

Karışla Ölç, birinci sınıf öğrencilerinin cetvel kullanmadan, karış, ataş ve adım gibi günlük birimlerle ölçme yapmasını çalıştıran bir matematik oyunudur. Üç soru tipi vardır: bir nesne için hangi birimin uygun olduğunu seçmek, birim değiştiğinde ölçüm sayısının nasıl değiştiğini söylemek ve eşit kollu terazide kütle karşılaştırmak. Nesneler silgi ve kalemden sınıf ve bahçeye kadar üç ayrı ölçekte seçilmiştir, böylece hangi birimin uygun olduğu tartışmaya açık kalmaz.

Öğrenme Hedefleri

Öğrencinin ölçeceği uzunluğa uygun bir ölçme aracı seçmesini ve o birim cinsinden tahminde bulunmasını hedefler. Oyunun asıl hedefi ise ölçmenin en temel kuralıdır: ölçme aracı büyüdükçe ölçüm sayısı küçülür. Bu ters ilişki çocuğun sezgisine aykırıdır ve standart birimlere geçişin ön koşuludur. Eşit kollu terazi soruları aynı fikri kütle tarafında çalıştırır.

Nasıl Oynanır?

Önce konu ve zorluk seçilir. Hangi Birim konusunda ekranda bir nesne belirir ve dört birimden uygun olanı seçersiniz. Birim Değişirse konusunda bir nesnenin bir birimle ölçülmüş uzunluğu verilir ve başka bir birimle ölçülürse sayının daha çok mu, daha az mı olacağı sorulur. Eşit Kollu Terazi konusunda bir meyvenin kaç misket ettiği söylenir ve birkaç meyvenin kaç misket edeceği sorulur. Karışık bırakırsanız üç tip de dönüşümlü gelir. Zorluk soru sayısını belirler: Kolay altı, Orta dokuz, Zor on iki soru. Cevap kilitlendiğinde açıklama belirir ve birimler arasındaki ilişkiyi tekrar söyler.

Bu Oyun Neden Faydalı?

Ölçme öğretiminde en çok atlanan basamak, cetvelden önceki basamaktır. Çocuk cetveli önce öğrenirse ölçmeyi "sayıları okumak" sanır; oysa ölçmek, bir birimi tekrar tekrar yan yana koymaktır. Karış, ataş ve adım bu tekrarı elle yaptırdığı için birimin ne olduğunu somutlaştırır. Oyunun ikinci konusu ise ölçmenin en şaşırtıcı kuralını masaya koyar: küçük birime geçince sayı artar. Çocukların çoğu tam tersini bekler, çünkü "büyük" sözcüğünü "çok" ile eşler. Üç seçenek de her soruda ekranda durduğu için bu yanılgı eleyerek gizlenemez ve sınıfta konuşulabilir hâle gelir.

Müfredat Uyumu

MAT.1.1.8: Standart olmayan uygun ölçme araçları ile nesnelerin uzunluğunu ve tartacağı kütlenin ölçüm sonuçlarını tahmin edebilme. Süreç bileşenleri sırasıyla uygun ölçme aracını belirlemeyi, ölçüm sonucunu o birim cinsinden tahmin etmeyi ve tahminin doğruluğuna ilişkin yargıda bulunmayı içerir. Bu tek öğrenme çıktısı birinci sınıfın ikinci temasının tamamıdır ve programda on sekiz ders saati ayrılmıştır. Programın öğrenme-öğretme uygulamaları bölümü temanın asıl hedefini açıkça söyler: ölçme aracının büyüklüğü arttıkça ölçüm sayısının azaldığının anlaşılması. Kütle tarafında eşit kollu terazi ve standart olmayan birimler önerilir.

Öğretmenler İçin İpuçları

Oyunu ekranda oynatmadan önce sınıfta gerçekten ölçün: sıranın kaç karış, tahtanın kaç adım olduğunu birlikte bulun. Farklı ellerin farklı sayılar vermesi, standart birim ihtiyacını kendiliğinden doğurur. Birim Değişirse konusunda öğrencilere önce tahmin ettirin, sonra ekrandaki cevabı açın; çoğu "daha az" diyecektir ve asıl ders o anda başlar. Eşit Kollu Terazi konusunu sınıfta bir askı ve iki poşetle canlandırmak, dengenin ne demek olduğunu tek seferde gösterir. Ölçüm yaparken birimlerin uç uca ve boşluksuz dizilmesi gerektiğini hatırlatın; boşluk bırakılan bir ölçüm yanlış sonuç verir ve bunu göstermek kuralı anlatmaktan etkilidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Neden cetvel yok?

Çünkü birinci sınıf kazanımı standart olmayan birimlerle ölçmeyi istiyor. Cetvel, ölçmeyi sayı okumaya indirger; karış ve ataş ise birimin tekrar tekrar yan yana konması demektir. Santimetre ve metre üçüncü sınıfta gelir, sitedeki Ölçü Birimleri oyunu onu çalıştırır.

Küçük birime geçince sayı neden artıyor?

Aynı uzunluğa küçük birimden daha çok tane sığar. Bir sıra 4 karış ise aynı sıra çok daha fazla ataş eder. Bu ters ilişki çocukların sezgisine aykırıdır ve oyunun ikinci konusu tam olarak bunu çalıştırır.

Hangi birimin uygun olduğu tartışmalı değil mi?

Tartışmalı olmaması için nesneler üç ayrık ölçeğe bölündü. Silgi ve kalem gibi küçük nesneler yalnız ataşla, sıra ve kapı gibi orta nesneler karışla, sınıf ve bahçe gibi büyük yerler adımla makul bir sayı verir. Komşu birimle ölçüldüğünde sayı ya yüzlere çıkar ya da birden az kalır.

Terazi soruları çarpma mı öğretiyor?

Hayır. Birinci sınıfta çarpma yoktur; çocuk "her meyve için şu kadar misket" diye tekrarlı toplama yapar. Soruların en sık yanlış cevabı toplama sonucudur, örneğin 1 elma 3 misket iken 2 elma için 5 demek. O cevap her soruda seçeneklerde durur.

Ders: Matematik | Seviye: 1. Sınıf | Ücretsiz eğitici oyun

Dersin diğer oyunları: Matematik Oyunları (42 oyun)

Hangi Sınıflar İçin?

Benzer Matematik Oyunları